Israel Rejects Iran Deal : ట్రంప్‌కు షాకిచ్చిన నెతన్యాహు.. ఇరాన్ డీల్‌పై ఇజ్రాయెల్ సంచలన వైఖరి

దశాబ్దాల శత్రుత్వానికి తెరదించుతూ అమెరికా, ఇరాన్ దేశాల మధ్య కుదుర్చుకోబోతున్న శాంతి ఒప్పందం ప్రపంచవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశంగా మారింది. వ్యూహాత్మక ‘హెర్మూజ్ జలసంధి’ని పూర్తిగా తెరిచి ఉంచడం మరియు ఇరాన్‌పై ఉన్న ఆంక్షలను ఎత్తివేయడం ఈ ఒప్పందంలోని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం. అయితే, ఈ పరిణామం ఇజ్రాయిల్ ప్రధాని బెంజమిన్ నెతన్యాహును తీవ్ర ఇరకాటంలోకి నెట్టింది.

ఒప్పందంలో కీలక అంశాలు:

• హెర్మూజ్ జలసంధి: ప్రపంచ చమురు రవాణాలో అత్యంత కీలకమైన ఈ మార్గం ఎటువంటి టోల్ రుసుములు లేకుండా శాశ్వతంగా తెరిచి ఉంటుంది.
  
• ఆంక్షల సడలింపు: ఇరాన్‌పై ఉన్న ఆర్థిక ఆంక్షలను అమెరికా ఎత్తివేయనుంది, దీనివల్ల ఇరాన్ ఓపెన్ మార్కెట్‌లో చమురు అమ్ముకుని ఆర్థికంగా పుంజుకునే అవకాశం ఉంది.
  
• అణు చర్చలు: ఇరాన్ అణు పరిమితులపై రాబోయే 60 రోజుల్లో చర్చలు జరపాలని అమెరికా భావిస్తోంది.

నెతన్యాహు ఘాటైన హెచ్చరిక

అమెరికా-ఇరాన్ ఒప్పందంపై ఇజ్రాయిల్ తీవ్ర అసంతృప్తితో ఉంది. “ఒప్పందం కుదిరినా, కుదరకపోయినా.. ఇరాన్ అణ్వాయుధాన్ని సాధించడాన్ని ఇజ్రాయెల్ ఎప్పటికీ అంగీకరించదు” అని నెతన్యాహు స్పష్టం చేశారు. ఇరాన్ అణు సామర్థ్యాలను పూర్తిగా నిర్వీర్యం చేయడంలో ఈ ఒప్పందం విఫలమైందని ఇజ్రాయిల్ వాదిస్తోంది.

ఉద్రిక్తతలకు కారణాలు:

1. భద్రత: ఇరాన్ తన ప్రమాదకర యూరేనియం నిల్వలను వేరే దేశానికి తరలించేలా ఒప్పందంలో ఎలాంటి నిబంధనలు లేకపోవడం ఇజ్రాయిల్‌కు మింగుడుపడటం లేదు.
   
2. సెక్యూరిటీ జోన్లు: దక్షిణ లెబనాన్ సరిహద్దుల్లో తమ సైన్యాన్ని వెనక్కి పిలిపించే ప్రసక్తే లేదని, సరిహద్దుల రక్షణ కోసం ‘సెక్యూరిటీ జోన్లను’ కొనసాగిస్తామని ఇజ్రాయిల్ తేల్చి చెప్పింది. ఒప్పందం కుదిరిన గంటల్లోనే హిజ్బుల్లా స్థావరాలపై ఇజ్రాయిల్ దాడులు చేయడం ఈ ఉద్రిక్తతలకు నిదర్శనం.

ట్రంప్ విమర్శలు

ఈ ఒప్పందంపై అమెరికా మాజీ అధ్యక్షుడు ట్రంప్ స్పందిస్తూ నెతన్యాహుపై తీవ్ర విమర్శలు చేశారు. ఇరాన్‌తో శాంతి ఒప్పందాన్ని నెతన్యాహు దాదాపు చెడగొట్టే ప్రయత్నం చేశారని, లెబనాన్ రాజధాని బీరూట్‌పై ఇజ్రాయెల్ జరిపిన వైమానిక దాడి వల్లే శాంతి ప్రక్రియ ఆలస్యమైందని పేర్కొన్నారు. “ఇరాన్ చేతికి గనుక అణ్వాయుధం చిక్కి ఉంటే, రెండు గంటల్లో ఇజ్రాయిల్ భూమిమీద లేకుండా ఉండేది. కాబట్టి ఇజ్రాయిల్ తమకు కృతజ్ఞతతో ఉండాలి” అని ట్రంప్ సంచలన వ్యాఖ్యలు చేశారు.

ముగింపు: యుద్ధ మేఘాలు తొలగేనా?

విశ్లేషకుల అభిప్రాయం ప్రకారం, యూదుల సార్వభౌమత్వాన్ని కాపాడుకునే విషయంలో ఇజ్రాయిల్ ఏమాత్రం వెనక్కి తగ్గే అవకాశం లేదు. ఒకవైపు అమెరికా జోక్యం చేసుకుని శాంతిని నెలకొల్పాలని ప్రయత్నిస్తుంటే, మరోవైపు నెతన్యాహు అనుసరిస్తున్న మొండివైఖరి, ఇజ్రాయిల్-హెజ్బుల్లా-ఇరాన్ మధ్య కొనసాగుతున్న విభేదాలు ఈ శాంతి ప్రక్రియ విజయాన్ని ప్రశ్నార్థకం చేస్తున్నాయి. ఒప్పందం కుదిరినా, పశ్చిమ ఆసియాలో యుద్ధ మేఘాలు పూర్తిగా తొలిగిపోలేదనేది స్పష్టమవుతోంది.